12
A warwara larlar ana tarai a titol ting na barim a wain
(Matiu 21:33-46; Luk 20:9-19)
1 12:1 Aisaia 5:1-2E Iesu i asaer la ana ning a warwara larlar, mange, “Ning a barsan i oman tar a barim a wain, pa i tol alar tari ana woroh. Ting na barim a wain, i kel tar a tung sur dir pas miren a wana wain tingia, sur a polona ir hanot. Pa i tol tar a natar a rumai i tur kas sur ana tena tai alar. Lamur i saran tar kaba a barim ning tana dingla na tena titol sur lar tai alari, pa i han uting na ning a hanua masik. 2 Ning a kalang ka sot sur dir git taum a wana wain, i sune sen ning a tena titol oros tetek a tena titolla, sur lar los pas al wana wain miting na barim sur anunai otleng. 3 Ika a tena titolla la tong akes pasi, la umi, pa la sune ulak oros seni. 4 Pa i sune ulak ning a tena titol oros tetek la, la um laulau tar a pukulna, pa la ame tari. 5 A taman a barim i sune ulak ning a tena titol oros, la umkoli. Lamur i sune ulak a galis, la um dingla na tarai, pa dingla la umkol la. 6 Takai kama kaning napirna, a natnalik ot, esaning i katnani. I sune i tetek la, pa i atongi mang, ‘Lar hanrawai a natuklik.’ 7 Ika a tena titolla la warwara artalai tanla mang, ‘Esaning ir keles e tamana, i ma ine ot. Mulo lamut, dalar umkoli, sur anundalai ma a barim a wain.’ 8 12:8 Hibru 13:12Pa la tong akes pasi, la umkoli, pa la migen purum seni kusun a barim.
9 “Asaning a taman a barim ir toli? Ir hanot pa ir umkol a tena titolla, pa ir saran tar a barim tetek al tarai masik.
10 “Mangmangasa, bel mulo was a warwara ne ting na Buk Tabu? I atongi mange,
‘A hat ning na tena tol rumai la kepseni,
i ot ning a wakak a hat kes, ning di tol a rumai saot ono.
11 A utna ne a Leklek ot ka tol tari,
pa i wakak kol ana numila a tatatai.’ ” Buk Song 118:22-23
12 A ningnigola anuna tarai Juda la tai sur ta ngas sur lar tong akes pas e Iesu, anasa la tasmani mang i atong ka a warwara larlar ne onla. Ika la matatan a kunum a tarai, pa la han kusuni.
A kabah ana totokom
(Matiu 22:15-22; Luk 20:20-26)
13 12:13 Mak 3:6La sune sen a Parisaiola pa halalna e Herot tetek e Iesu sur lar longor anuna ta warwara sur ta utna lar tiwi ono. 14 Ning la hanot teteki, la atai i mange, “Tena Asaer, mila tasmani mang u a tostos a barsan. Bel u nuknuk kol ana saning a tarai la atongi hom, anasa a ginim i arlar rop ka tetek a tarai rop, pa u asaer la ana ngas ane God ana momol. I mangasa, i tostos sur dir lou a totokom tetek a Sisar*12:14 A Sisar a tnan ningnigo ana matanitu Rom, pa tarai Israel otleng la kes nahai anuna warkurai. o bel? 15 Dalar lowi, o gong?” I tasman lalan anunla na asasongo, pa i deken la mang, “Sur asaning mulo mang sur mulor toho iau? Ta mani ute ar oroi.”
16 Pa la saran tar ning a mani tana. Pa i deken la mang, “A manar pa tumtumus ne onoi an esi?” La kelesi mang, “Anuna Sisar.” 17 12:17 Rom 13:7E Iesu i atai la mang, “Asaning anuna Sisar mulor sarani tetek a Sisar, pa saning ane God mulor sarani otleng tetek e God.” Ning la longori, la kulkulan kol ono.
A kabah ana lalaun ulak kusun a minat
(Matiu 22:23-33; Luk 20:27-40)
18 12:18 Aposel 23:8A Sadusila ning la sira puai ka mang bel ta lalaun ulak kusun a minat, la han tetek e Iesu, pa la dekeni mang, 19 12:19 Lo 25:5“Tena Asaer, e Moses i tumus tari tetek dala mang, ning ta barsan ir mat pas kusun anuna hane, pa bel ta natundiau, e tasnalik ir ben pasi pa ir taulai i, sur ir aitna tar al kakakla ana risana e tasnalik ning ka mat. 20 Ning a kabaitas, mais a barsan rop ka. A ningnigona i taulai, pa i mat pas kusun anuna hane, pa bel ta natundiau. 21 Pa murmur tana maleng i taulai a hane ning, i le i mat ka kusuni, pa bel ta natundiau. Mang otleng larning tetek a munatolna. 22 A mais la rop, la taulai i, ika a hane ning bel i agon tar ta kaklik tanla. Pa hane i mat murmur tanla rop. 23 Ana lalaun ulak kusun a minat, a hane ning anun esi na halinla? Anasa mais la rop la ka taulai pas onoi.”
24 E Iesu i keles la mang, “Mulo rongo kol, anasa bel mulo tasman a Buk Tabu pa rakrakai e God otleng. 25 Ning a tarai lar kamtur ulak kusun a minat, bel lar taulai ulak, lar arlar kama ana angelola saot na langit. 26 12:26 Kisim Bek 3:2Ning mulo puai mang a minatla bel lar laun ulak kusun a minat, mangmangasa belot mulo was a Buk ane Moses ning i warwara ana rakai ning i irnga? E God i atongi tetek e Moses mange, ‘Iau a God ane Abaram, a God ane Aisak pa God ane Jekop.’ Kisim Bek 3:6
27 Mulo rongo kol. E God bel a God ana minatla, a God anun la ning la laun.”
A warkurai ning i itna kol
(Matiu 22:34-40; Luk 10:25-28)
28 12:28 Luk 10:25-28Ning a hala tena asaerla tagun a warkurai i hanot, pa i longor e Iesu taum ana Sadusila la warwara. I longori mang e Iesu i keles wakak la, pa i dekeni mange, “Esi na warkurai ning i itna kol tanla rop?” 29 E Iesu i kelesi mange, “Ine a warkurai ning i itna kol, ‘A tarai Israel mulor longor, a Leklek anundala God i takai sot ka. 30 Mulor mang sur a Leklek anumulo a God ana balamulo rop, a ingumulo rop, a nuknukimulo rop, pa rakrakaimulo rop.’ Lo 6:4-5
31 Ine a munaurna, ‘Ur mang sur a halim larning u mang sur u ot.’ Wok Pris 19:18
Bel ta warkurai i itna tana naur a warkurai ne.”
32 A tena asaer tagun a warkurai i atai e Iesu mange, “I momol ot, Tena Asaer. I tostos anum a warwara, mang e God i takai sot ka, pa bel tik ulak ma. 33 12:33 Lo 4:35; 1 Samuel 15:22; Hosea 6:6Dalar mang sur e God ana balandala rop, a nuknukindala rop, pa rakrakaindala rop, pa dalar mang sur a halalindala larning dala mang sur dala ot. Ning dalar mur naur a warkurai ne, i itna kol tana artabarla ning dala sarani tetek e God, pa artabarla ning di tuni teteki.”
34 Ning e Iesu i oroi mang i warwara na tastasman, i atai i mange, “Bel u bakbak kusun a matanitu ane God.” Pa bel ulak ma tik i deken e Iesu ana ta kabah, anasa la matmataut.
A Karisito a Leklek ane Dewit
(Matiu 22:41-46; Luk 20:41-44)
35 E Iesu i asaer la ting na woroh a rumai artabar, i atongi mange, “Sur asaning a tena asaerla tagun a warkurai la atongi mang a Karisito a nat e Dewit? 36 A Talngan Tabu i nigon e Dewit pa i atongi mange,
‘A Leklek i atongi tetek anuk a Leklek†12:36 “ A Leklek” i warwara oe God, pa “anuk a Leklek” i warwara ona Karisito.,
“Ur kes te na sot a kuk,
tuk ning ar tolsot pas anum na hiruala
sur lar kes nahaim.” ’ Buk Song 110:1
37 E Dewit ot i atong a Karisito mang anuna Leklek. Manglarning, di tamana mangmangasa?”
E Iesu i atumarang a tarai ana ginin a tena asaerla tagun a warkurai
(Matiu 23:1-36; Luk 20:45-47)
A tnan kunum a tarai la gas kol ning la longor a warwara ane Iesu.
38 Ning i asaer la, i atongi mange, “Mulor tumarang mulo kusun a tena asaerla tagun a warkurai. La mang sur lar taltal ana wakak a kaenla, pa la mang sur a tarai lar saran a tnan hanrawai tetek la ting na puknala na tinan taum. 39 Pa la mang sur a keskes salanigo na rumai lotula, pa keskes a leklek salanigo na ngasala. 40 La sira arop a gongon ana laola, pa la sira kep la ana tol barah a niaringla. Ir itna kol a warkurai a arkeles ane God tetek la.”
A artabar anuna lao
(Luk 21:1-4)
41 E Iesu i kes milau tar a pukna na suah mani ting na rumai artabar, pa i oroi a taraila ning la migen anunla mani onoi. A galis a tena gongon la migen a tnan mani ting na pukna na suah mani. 42 Ika ning a kapan a lao, i migen tar ka naur a toia ting na pukna na suah mani. 43 12:43 2 Korin 8:12Pa e Iesu i kabah pas anuna kakak a asaerla teteki, pa i atai la mange, “A atong momoli tamulo, a kapan a lao ne, ka saran tar a tnan mani tanla rop ning la migen tar anunla a mani ting na pukna na suah mani. 44 La saran tukna tar ka miting na tnan gongon anunlai, ika a lao ne, i kapan, ka saran arop sen asaning ir to pas anuna keskes.”
12:1: 12:1 Aisaia 5:1-2
12:8: 12:8 Hibru 13:12
*12:14: 12:14 A Sisar a tnan ningnigo ana matanitu Rom, pa tarai Israel otleng la kes nahai anuna warkurai.
12:18: 12:18 Aposel 23:8
12:19: 12:19 Lo 25:5
12:26: 12:26 Kisim Bek 3:2
12:28: 12:28 Luk 10:25-28
12:33: 12:33 Lo 4:35; 1 Samuel 15:22; Hosea 6:6
†12:36: 12:36 “ A Leklek” i warwara oe God, pa “anuk a Leklek” i warwara ona Karisito.
12:43: 12:43 2 Korin 8:12